Różnice między mieszkańcami miast i wsi

Dzieci z wiejskich okręgów w Ameryce uzyskują na ogół gorsze wynik w testach inteligencji niż dzieci miejskie. Na przykład, przy standaryzacji stanfordzkicj skali Bineta dzieci wiejskie w wieku szkol- nym (od 6 do 18 lat) osiągały ilorazy inteligencji mniej więcej o 10 punktów niższe niż dzieci miejskie (McNemar, 1942, s. 37). W Europie badania nad dziećmi w kilku wielkich miastach i w okręgach wiejskich przyniosły podobne rezultaty (Klineberg 1931). W Szkocji jednak różnicy tej nie stwierdzono (Rusk, 1940).

czytaj więcej

Neurastenia

Termin „neurastenia” stosowano kiedyś w odniesieniu do niemal wszystkich nerwic. Obecnie oznacza stan, w którym dominującym objawem jest ciągłe zmęczenie. Najczęściej występuje ona u tzw. nerwowych pań domu, które są zaniedbane przez rodzinę. Stan ów wyraża pragnienie wstrzymania wszelkiego funkcjonowania. Pragnienie to jest reakcją na – również stłumione – poczucie niższości i zagrożenia. Ponieważ neurastenia powoduje, że osoba taka często ucieka się do wypoczynku, relaksu i snu, to objawy te zaspokajają również wyparte pragnienie zależności. Dzięki nim pacjent skupia na sobie uwagę i wzbudza sympatię.

czytaj więcej

Sprawdzanie zadań

W jaki sposób Binet mógł wiedzieć, że wybrał właściwe zadanie? Binet, a także ci, którzy przyszli po nim, opracowali metody badania poszczególnych zadań pozwalających upewnić się, że zadania te służą zamierzonym celom. Nie wystarczy spojrzeć na zadanie i zadecydować, że potrzebna jest inteligencja, aby dać na nie poprawną odpowiedź. Niektóre „chytre” czy „pomysłowe” zadania, które zdają się pobudzać badanego do największego wysiłku myślowego, okazały się niewłaściwe, ponieważ dobra lub zła odpowiedź zależała od przypadku. Najbardziej użyteczne okazują się czasem pytania nieco „przyziemne”, dotyczące np. zwykłych wiadomości. Takie pytania są niezależne od czynników kulturowych, ponieważ wszyscy mieli szanse nauczyć się odpowiedzi na nie.

czytaj więcej

Przedmiot psychologii społecznej

W wielu wcześniejszych rozdziałach tej książki zajmowaliśmy się problemem zachowania jednostki — jak postrzega, uczy się, pamięta, myśli itd. Obszar zainteresowań psychologii społecznej jest nieco inny. Trudno ściśle zdefiniować przedmiot psychologii społecznej, jednakże szeroko rzecz ujmując, psycholog społeczny zajmuje się badaniem zachowania jednostek w kontekście społecznym. Interesują go zatem postawy, przesądy, zachowania w grupie, interakcje społeczne itp.

czytaj więcej

BADANY, KTÓRY NIE OSIĄGNĄŁ SUKCESÓW CZ. II

Dane przytoczone w późniejszym sprawozdaniu (Terman i Odeń 1959) świadczą, że wybitne zdolności badanych zdobywały sobie w miarę upływu czasu coraz pełniejsze uznanie. W wydaniu z 1955 r. American Men oj Science uwzględniono 70 mężczyzn i 7 kobiet z badanej grupy, podczas gdy w wydaniu z 1944 roku wymieniono jedynie 19 mężczyzn. Liczba osób uwzględnionych w ,,Who’s Who in America” wzręsła z 5 w 1946 r. do 33 w 1958. Zdobycie uznania wymaga czasu: grupa ta, wybrana w dzieciństwie, spisała się dobrze.

czytaj więcej

Uwarunkowane uprzedzenia

Wiele innych zachowań z życia codziennego ma swoje źródła w uwarunkowaniach postaw emocjonalnych i od tych uwarunkowań zależy. Uprzedzenia religijne lub rasowe, które nie zostały spowodowane bezkrytycznym przejęciem postaw rodziców, bywają często rezultatem odosobnionych zdarzeń. Nieraz jednostkowe niemiłe doświadczenie z pojedynczym przedstawicielem innej rasy czy religii może być wystarczająco silne, by doszło do trwałego skojarzenia niemiłej okoliczności z całością danej rasy lub religii.

czytaj więcej

Wiek umysłowy dorosłych a iloraz inteligencji

W czasie I i II wojny światowej testy psychologiczne zastosowano do określania uzdolnień milionów ludzi. Nigdy przedtem jakiś jeden program badań testowych nie dostarczył tak wielu danych. W trakcie I wojny światowej opracowano dwa poważniejsze testy, znane jako Test Alfa Armii Amerykańskiej (Army Alpha) (dla umiejących czytać i pisać ipo angielsku) oraz Test Beta Armii Amerykańskiej (Army Beta) (dla niepiśmiennych oraz nie znających dobrze języka angielskiego). Są to testy grupowe w odróżnieniu od testów Bineta, które są testami indywidualnymi. Test grupowy, podobnie jak zwyczajny egzamin pisemny, można przeprowadzić jednocześnie z wieloma badanymi. Testy wojskowe Alfa i Beta wzorowano w pewnym stopniu na testach Bineta, a specjaliści, którzy je opracowali, mieli doświadczenie z wcześniejszymi wersjami Bineta.

czytaj więcej

Nawyki jako motywy

Motywy seksualne są podobne do motywów przetrwania w tym sensie, że stanowią bezpośredni wyraz potrzeb ciała, jednakże przypominają również motywy społeczne, ponieważ podlegają znacznym modyfikacjom. Społeczne konwencje udaremniają bezpośrednią realizację popędu seksualnego pojawiającego się już w okresie dzieciństwa. Przeszkody natury ekonomicznej i konwencje społeczne utrudniają jego zaspokojenie także w okresie dojrzewania.

czytaj więcej

Anatomia emocji

Po omówieniu rozlicznych aspektów emocjonalnych reakcji na bodźce możemy przystąpić do przeanalizowania wzajemnych relacji zachodzących pomiędzy nimi. Problem ten był przedmiotem innej znanej teorii Williama Jamesa.

czytaj więcej

Niemowlęce mechanizmy przystosowawcze

Dziedziczność wyposaża niemal każdego w wielorakość środków i zdolności przystosowawczych. W wieku dojrzałym gros osób dysponuje już energią i inteligencją wystarczającymi, by zapewnić sobie samodzielne przetrwanie. Rozwój cywilizacji wskazuje nawet na to, że większość populacji miała zawsze znaczną rezerwę energii i inteligencji ponad to, czego wymagała zwykła, codzienna egzystencja. Gatunek ludzki miał zawsze nadmiar tych cech.

czytaj więcej

Ogólne efekty nacisku grupy — problem konformizmu

Wspominaliśmy już o konformizmie w związku z utrzymywaniem się uprzedzeń. Obecność innych osób często zmienia zachowanie jednostki. W niektórych przypadkach obecność ta sprzyja ułatwieniu (facylitacji) wystąpienia danego zachowania, a w innych może być czynnikiem hamującym. Na ogół obecność innych osób prowadzi do zachowań zwanych konformistycznymi. Istotą konformizmu jest poddanie się naciskowi grupy (lub temu, co jednostka uważa za nacisk grupy).

czytaj więcej

Emocjonalne nawyki w życiu codziennym

Mechanizm nabywania nawyków emocjonalnych nie ogranicza się tylko do lęków. Działa on równie mocno w przypadku uczuć gniewu i miłości. Na przykład często obserwujemy, że ludzie lubią lub nie lubią jakichś rzeczy w życiu, mimo że nigdy przedtem ich sami nie spróbowali ani nie doświadczyli. Przyczyną tak nieracjonalnego postępowania jest fakt, że owe rzeczy zostały kiedyś skojarzone w ich umyśle z innymi rzeczami, które już lubili lub których nie cierpieli. Odmowa skosztowania nowej potrawy może polegać na reinterpretować ból, zimno i inne bodźce jako mało istotne i nie stanowiące wielkiego niebezpieczeństwa i może tym samym regulować siłę emocjonalnej reakcji. Im słabsza emocjonalna reakcja, tym swobodniej człowiek może wybrać spośród dostępnych mu zachowań takie, które będzie bardziej konstruktywne niż zachowanie pierwotne.

czytaj więcej